Çocuk İşçiliğine Son Verilsin, Güvenli Eğitim Hakkı Sağlansın!
Türkiye’de çocukların en temel hakları olan eğitim, korunma ve güvenli bir yaşam hakkı, son dönemde Mesleki Eğitim Merkezi (MESEM) programı ile ciddi biçimde ihlal edilmektedir. 2016 yılı itibarıyla örgün ve zorunlu eğitim kapsamına alınan MESEM programı, kağıt üzerinde mesleki beceri kazandırmayı hedeflese de uygulamada çocukların eğitimden kopmasına, ağır çalışma koşullarına sürüklenmesine, ucuz iş gücü olarak kullanılmasına ve işyerlerinde ölümcül risklerle karşı karşıya kalmasına yol açmaktadır. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’nin (İSİG) verilerine göre Ocak 2025 – Kasım 2025 tarihleri arasında en az 85 çocuk işçi hayatını kaybetmiştir. Bu veriler, çocukların yaşam hakkının sistematik biçimde ihlal edildiğinin acı bir göstergesidir. Türkiye Yüzyılı Mesleki ve Teknik Eğitim Zirvesi'nde MESEM programını ve uygulamalarını protesto etmek isteyen Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası üyesi 4 öğretmen ve Tip üyesi 17 genç gözaltına alınmıştır. Gözaltına alınan 17 TİP üyesi öğrenciden 16’sının 03/12/2025 tarihinde tutuklanmış, gözaltına alınan Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası üyesi 4 öğretmen ise adli kontrol şartı ve yurtdışı yasağıyla serbest bırakılmıştır. Gözaltı ve tutuklanmalar, ifade ve örgütlenme özgürlüğünün ve barışçıl protesto hakkının açıkça ihlalidir. Hak arama özgürlüğü, demokratik toplumun temelidir ve hiç kimse bu nedenle cezalandırılamaz. MESEM programının ve mevcut uygulamaları, Türkiye’nin taraf olduğu başta Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme olmak üzere diğer uluslararası insan hakları yükümlülükleriyle de çelişmektedir. Devlet, çocukların haklarını savunan gençleri cezalandırmak yerine, sözleşmelerde açıkça belirtilen yükümlülükleri eksiksiz biçimde yerine getirilmeli; çocukların yaşamını, güvenliğini ve eğitimini güvence altına alınmalıdır. Devletin, kurumların ve toplumun görevi; çocukları ucuz işgücü olarak görmek değil, onların sağlıklı, güvenli ve nitelikli bir eğitim ortamında geleceğe hazırlanmasını sağlamaktır. Bizler protesto hakkını kullananlar üzerindeki baskılara karşı çıkıyor, çocuk haklarını savunan herkesle dayanışma içinde olduğumuzu ilan ediyoruz. Çocuklar için adalet, çocuklar için güvenlik, çocuklar için eğitim istiyoruz. Haklarımızdan ve çocukların geleceğinden vazgeçmiyoruz. İnsan Hakları Derneği İstanbul Şubesi Gençlik Komisyonu / Çocuk Hakları Komisyonu